“ถอดบทเรียน สร้างความเข้มแข็ง” คณะวิทยาการจัดการ มรภ.สุรินทร์ ขับเคลื่อนเศรษฐกิจชุมชน

“ถอดบทเรียน สร้างความเข้มแข็ง” คณะวิทยาการจัดการ มรภ.สุรินทร์ ขับเคลื่อนเศรษฐกิจชุมชน

Sep 19, 2025

          คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์ ตอกย้ำบทบาท “สถาบันอุดมศึกษาเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น” ผ่านโครงการ “การสร้างความเข้มแข็งและถอดบทเรียนสู่ความเป็นเลิศตามยุทธศาสตร์คณะวิทยาการจัดการ” โครงการนี้ไม่ได้เป็นเพียงการบริการวิชาการ แต่เป็นกระบวนการบูรณาการองค์ความรู้หลากหลายสาขา ทั้งบริหารธุรกิจ การตลาด บัญชี โลจิสติกส์ และนิเทศศาสตร์ เพื่อแก้ไขปัญหาที่ชุมชนเผชิญจริง ตั้งแต่ด้านการผลิต การตลาด ไปจนถึงการจัดการ ซึ่งทั้งหมดนี้คือการขับเคลื่อน เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs) อย่างเป็นรูปธรรม ณ ระดับฐานราก

จากปัญหาของชุมชน สู่ภารกิจของคณะวิทยาการจัดการ

แม้ชุมชนในพื้นที่บริการจะมีศักยภาพในการผลิตสินค้าและรวมกลุ่มอาชีพ แต่ยังคงเผชิญกับความท้าทายสำคัญ ไม่ว่าจะเป็นคุณภาพสินค้าที่ยังไม่ได้มาตรฐาน ปัญหาด้านการตลาด การขนส่ง และการทำบัญชี ซึ่งเป็นอุปสรรคต่อการเติบโตอย่างยั่งยืน คณะวิทยาการจัดการจึงได้เข้ามาเป็น “พี่เลี้ยง” ทางวิชาการ โดยนำองค์ความรู้และนวัตกรรมเข้าไปเสริมศักยภาพชุมชน พร้อมทั้งเปิดโอกาสให้นักศึกษาได้นำความรู้จากห้องเรียนไปสู่การปฏิบัติจริง

กระบวนการทำงานแบบบูรณาการ: จากการติดตามสู่การถอดบทเรียน

โครงการดำเนินกิจกรรมอย่างเป็นระบบและครอบคลุม เพื่อให้มั่นใจว่าการพัฒนาจะเกิดขึ้นอย่างแท้จริง โดยมีผู้เข้าร่วมจากทุกภาคส่วน ทั้งผู้บริหาร คณาจารย์ ตัวแทนชุมชน และนักศึกษา รวมกว่า 255 คน ผ่านกิจกรรมสำคัญต่างๆ ดังนี้

  • กำกับ ติดตาม และประเมินผล (พฤษภาคม 2568): ลงพื้นที่จริงใน 3 เส้นทาง ครอบคลุมหลายอำเภอ เช่น เมืองสุรินทร์ ปราสาท สังขะ และกาบเชิง เพื่อรับทราบปัญหาและความต้องการของชุมชนอย่างลึกซึ้ง
  • ส่งเสริมและพัฒนากลุ่มเพื่อสร้างความยั่งยืน (มีนาคม – เมษายน 2568): จัดกิจกรรมอบรมเชิงปฏิบัติการที่ตรงกับความต้องการของชุมชน เช่น
    –   กลุ่มวิสาหกิจเกษตรอินทรีย์บ้านบัวขุนจง: อบรมการทำ วัสดุบำรุงดิน จากของเหลือใช้ทางการเกษตร
    –   กลุ่มสมุนไพรปันสุข ต.โคกตะเคียน: อบรมการทำ ลูกประคบสมุนไพร จากทรัพยากรท้องถิ่น
  • ถอดบทเรียนการดำเนินโครงการ (สิงหาคม 2568): จัดเวทีเชิงปฏิบัติการเพื่อระดมสมองและสรุปบทเรียนร่วมกันระหว่างคณาจารย์และตัวแทนชุมชน เพื่อวางแผนการพัฒนาในอนาคต
  • สร้างเครือข่ายธุรกิจ (Business Matching) และนำเสนอผลงาน (Open House) (กันยายน 2568): จัดเวทีเสวนาและเจรจาธุรกิจ โดยเชิญหน่วยงานสำคัญ เช่น พาณิชย์จังหวัด พัฒนาการจังหวัด และหอการค้า มาร่วมสร้างเครือข่ายและเปิดช่องทางการตลาดให้ผลิตภัณฑ์ชุมชน

ผลลัพธ์ที่เป็นรูปธรรม: สร้างรายได้ สร้างผลิตภัณฑ์ สร้างความยั่งยืน

โครงการสามารถสร้างผลกระทบเชิงเศรษฐกิจให้กับชุมชนได้อย่างชัดเจน

  • บ้านบัวขุนจง: เกิดผลิตภัณฑ์ “วัสดุบำรุงดิน” จำนวน 40 ถุง สร้างรายได้เริ่มต้น 1,000 บาท
  • ตำบลโคกตะเคียน: เกิดผลิตภัณฑ์ “ลูกประคบสมุนไพร” จำนวน 90 ลูก สร้างรายได้ 4,500 บาท

แม้จะเป็นรายได้เริ่มต้น แต่สิ่งสำคัญคือ “กระบวนการ” ที่ชุมชนได้เรียนรู้ ตั้งแต่การใช้ทรัพยากรในท้องถิ่น การผลิตอย่างมีส่วนร่วม ไปจนถึงการสร้างรายได้ด้วยตนเอง ซึ่งเป็นรากฐานของความยั่งยืน

การเชื่อมโยงสู่เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs)

ภารกิจของโครงการนี้สอดคล้องโดยตรงกับเป้าหมาย SDGs หลายข้อ

  • SDG 1: ขจัดความยากจน (No Poverty):
    โครงการมุ่งเป้าไปที่ การสร้างอาชีพและเพิ่มรายได้ ให้กับชุมชนโดยตรง ซึ่งเป็นแนวทางหลักในการแก้ไขปัญหาความยากจนอย่างยั่งยืน
  • SDG 8: การจ้างงานที่มีคุณค่าและการเติบโตทางเศรษฐกิจ (Decent Work and Economic Growth):
    การพัฒนาศักยภาพกลุ่มอาชีพและผู้ประกอบการชุมชน คือการส่งเสริม การเติบโตทางเศรษฐกิจที่ครอบคลุม และสร้างงานที่มีคุณค่าให้กับคนในท้องถิ่น
  • SDG 9: อุตสาหกรรม นวัตกรรม และโครงสร้างพื้นฐาน (Industry, Innovation and Infrastructure):
    การนำองค์ความรู้ด้านการตลาด บัญชี และโลจิสติกส์ไปสู่ชุมชน ถือเป็นการ ส่งเสริมนวัตกรรม และพัฒนา อุตสาหกรรมในระดับชุมชน ให้มีความเข้มแข็ง
  • SDG 12: แผนการบริโภคและการผลิตที่ยั่งยืน (Responsible Consumption and Production):
    การส่งเสริมให้ชุมชนใช้ ทรัพยากรในท้องถิ่น และวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรมาสร้างเป็นผลิตภัณฑ์ คือการสร้าง แบบแผนการผลิตที่ยั่งยืน และลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม
  • SDG 17: ความร่วมมือเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน (Partnerships for the Goals):
    โครงการนี้เป็นตัวอย่างที่ชัดเจนของการสร้าง หุ้นส่วนความร่วมมือ ระหว่างสถาบันการศึกษา (มหาวิทยาลัย), ภาครัฐ (พาณิชย์จังหวัด, พัฒนาการจังหวัด), ภาคเอกชน (ร้านค้า), และภาคประชาสังคม (ชุมชน) เพื่อบรรลุเป้าหมายการพัฒนาร่วมกัน

ข้อเสนอแนะเพื่อการต่อยอดสู่ความเป็นเลิศ

ความสำเร็จของโครงการนี้สามารถต่อยอดไปสู่ความยั่งยืนในอนาคตได้ โดยการ ยกระดับมาตรฐานผลิตภัณฑ์ เพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้ผู้บริโภค, ขยายช่องทางการตลาด ให้เข้าถึงลูกค้ากลุ่มใหม่ๆ และพัฒนาชุมชนเป้าหมายให้กลายเป็น ศูนย์ถ่ายทอดองค์ความรู้ ที่สามารถสร้างนักวิจัยและผู้ประกอบการรุ่นใหม่ต่อไปได้